Autochtone plantensoorten spelen een cruciale rol in gezonde ecosystemen doordat ze beter zijn aangepast aan lokale omstandigheden. Ze zijn nauw afgestemd op bestuivers, bodemleven en andere soorten, en vormen daardoor een essentiële basis voor succesvol natuurbehoud en natuurherstel. Helaas is het aanbod zaden van deze soorten in België vandaag quasi onbestaand. Daar willen ze verandering in brengen.
In 2025 zette praktijkcentrum Viaverda, binnen het Interreg North Sea-project EXPBIO, al een eerste stap door verschillende autochtone plantensoorten te vermeerderen. Om dit verder uit te bouwen, lanceren de Vlaamse Landmaatschappij (VLM) en de Plantentuin Meise nu samen deze oproep.
Ze zijn op zoek naar gemotiveerde telers en zaadverdelers die willen meewerken aan de uitbouw van een lokaal aanbod autochtone zaden.
Wie zoeken ze?
Ze richten zich tot zaadvermeerderaars, zaadverdelers of landbouwers die:
- willen starten met de teelt van autochtone zaden,
- willen bijdragen aan de lokale beschikbaarheid van kwalitatief uitgangsmateriaal,
- zin hebben om bij te leren, te experimenteren en kennis te delen.
- Ervaring met zaadvermeerdering is een pluspunt, maar geen vereiste. Enthousiasme en motivatie om met autochtone zaadteelt aan de slag te gaan, zijn doorslaggevend.
Wat biedt deze oproep?
Geselecteerde deelnemers kunnen rekenen op:
- startmateriaal van autochtone plantensoorten om zelf verder te vermeerderen,
- ondersteuning en kennisuitwisseling binnen een lerend netwerk van andere zadentelers/ verdelers,
- de kans om in te spelen op een groeiende vraag naar autochtone zaden,
- praktische inzichten in teelt, oogst en verwerking van zaden,
- een concrete bijdrage aan natuurherstel en meer autochtone plantendiversiteit in Vlaanderen.
Wat verwachten we van kandidaten?
Om in aanmerking te komen voor selectie vragen ze een duidelijk en haalbaar plan van aanpak. Daarin beschrijf je hoe je de zaadteelt wil aanpakken. Het plan bevat minstens:
- geplande zaaidata en timing doorheen het teeltseizoen,
- de gekozen zaaimethode (bv. vollegrond, vals zaaibed, mechanisch of manueel…),
- onderhoud van de percelen (onkruidbeheer, bemesting, irrigatie indien van toepassing),
- oogstmethoden,
- eventuele aandachtspunten rond verwerking en opslag van zaden.
Het plan toont aan dat je gemotiveerd bent om te starten, bereid bent om bij te leren en ervaringen te delen binnen het lerend netwerk.
Interreg North Sea-project EXPBIO
De startzaden die binnen deze oproep ter beschikking worden gesteld, komen uit het Interreg North Sea-project EXPBIO. Dit project wil plantenbiodiversiteit herstellen en versterken door lokaal geproduceerde zaden beter beschikbaar te maken en het draagvlak voor natuurbehoud te vergroten.
Meer info over het project vind je op de website van Interreg North Sea: EXPBIO EXPBIO | Interreg North Sea
Meer informatie?
VLM en Plantentuin Meise organiseren samen een webinar waarin de oproep stap voor stap wordt toegelicht. Je krijgt er ook de kans om vragen te stellen en meer te weten te komen over het traject, verwachtingen en vervolgstappen.
📅 Dinsdag 10 februari van 17u tot 18u
👉 Vooraf inschrijven is nodig via deze link: inschrijven webinar
Meer algemene informatie over het Expbio project vind je via deze webpagina.
Hoe gaat het verder?
- Bezorg je uitgewerkt plan van aanpak en inschrijvingsformulier ten laatste op 22 februari via mail.
- Het inschrijvingsformulier vind je door te klikken op volgende link: inschrijvingsformulier.
- Het reglement van de oproep vind je door te klikken op volgende link: reglement van oproep.
- In de week van 2 maart laten we weten wie geselecteerd is.
- De zaden zijn onmiddellijk daarna beschikbaar.
- Inzaaien kan dus vanaf voorjaar 2026.
