De oogst is voor veel akkerbouwbedrijven een periode waarin veel werk in korte tijd samenkomt. Voor bedrijven waar meerdere generaties meewerken, betekent dat ook samenwerken en taken verdelen. Uit onderzoek van het callcenter van Prosu blijkt dat 58 procent van de telers die meewerkten aan het onderzoek aangeeft dat zij de oogst samen als familie doen.
Ook op het akkerbouwbedrijf van Clevering in Den Andel, Groningen, is het hele gezin betrokken bij de oogst. Het bedrijf omvat zo’n 140 hectare en teelt pootaardappelen, suikerbieten, uien, winterpeen en granen. De oudste zoon werkt fulltime op het bedrijf en houdt zich onder andere bezig met aardappelen en uien. De dochter studeert in Dronten, maar neemt desondanks tijdens de graanoogst graag plaats op de maaidorser. Ook de andere twee zonen springen bij in het oogstseizoen: “Onze tweede zoon zit, net als onze oudste zoon, met mijn vrouw en mij in maatschap. Hij studeert in Wageningen en is daardoor niet altijd beschikbaar. In deze tijd van het jaar draait hij wel mee. Onze jongste zoon kiest niet voor de landbouwrichting, maar ook hij werkt weleens mee met bepaalde klussen, zoals stoppelbewerking. Zo heeft iedereen wel dingen die hij of zij leuk vindt in het bedrijf.”
Ruimte voor de nieuwe generatie
Volgens Clevering is het belangrijk om de nieuwe generatie ruimte te geven. “Je moet ruimte geven voor het maken van fouten. Soms levert dat ergens een keer extra werk op, dat hoort erbij.” De verschillende kwaliteiten binnen het gezin ziet Clevering als een voordeel. Zo richt de oudste zoon zich meer op het afstellen en aanpassen van machines, terwijl zijn tweede zoon zich bezighoudt met strategie, afzet en samenwerkingen met andere partijen. Zelf houdt Clevering zich vooral bezig met de grote lijnen. Tijdens de oogst overlegt de familie regelmatig over de aanpak en het juiste moment.
“Ik ben altijd al gewend om het werk niet alleen te doen. De kinderen doen van jongs af aan al mee op het bedrijf en daarnaast denken ze ook mee. Voorheen hadden we een vaste medewerker, maar hij kreeg zelf de kans om thuis in maatschap te gaan. Daardoor is hij niet meer beschikbaar om voor ons te werken. Onze oudste zoon is inmiddels wel fulltime op het bedrijf aan het werk, waardoor we dat kunnen opvangen.”
De familie Clevering heeft de graanoogst inmiddels afgerond. De aardappeloogst laat nog even op zich wachten. Half augustus is het loof vernietigd. “Ik verwacht dat het nog wel twee weken duurt voordat we gaan oogsten en, als het droog blijft, nog langer. Maar zo ver is het nog niet.”
Oogsten als familie
Dit onderzoek naar tradities tijdens de oogst is uitgevoerd door Prosu, het data- en mediabedrijf achter de Akkerbouwkrant. Naast de uitgeverij beschikt Prosu over een uitgebreide database met informatie van agrariërs in Nederland en België. Tijdens de interviews is aan akkerbouwers onder andere gevraagd om te reageren op de stelling: ‘Wij oogsten samen als familie’. Een groep van 373 telers werkte mee aan dit telefonische onderzoek van Prosu. Op de stelling antwoordden 216 telers (58 procent) ‘ja’. Daarnaast antwoordden 147 telers (39 procent) ‘nee’ en de overige 10 telers (3 procent) antwoordden ‘weet ik niet’.
Tekst: Esmee Groot Roessink
Beeld: Akkerbouwbedrijf Clevering
