Wie het onderwerp bodemverbetering behandelt, kan niet om groenbemesters heen. Met het optimaliseren van de bodemstructuur en voeden van het bodemleven bereiden deze planten de bodem voor op het volgende teeltseizoen. Tijdens de Kennisdag Groenbemesters bij DSV zaden werden we meegenomen in de wereld van groenbemesters.
“Vanuit regelgeving en milieudoelen worden we geacht slim om te gaan met de beschikbare stikstof. Daar komt bij dat het groeiseizoen steeds langer wordt en hierdoor de gewasbehoeften stijgen. Ik zeg niet dat dit de enige oplossing is, maar groenbemesters spelen een belangrijke rol in de stikstofhuishouding”, vertelt Roy Kuenen, Productmanager bij DSV zaden. Groenbemesters kunnen maar liefst 80 tot 100 kilogram stikstof per hectare leveren. “Als je kijkt naar de beschikbare stikstofruimte die we hebben, is dit een mooie toevoeging. Het is als het ware een voorgerecht voor de hoofdteelt.”
Iedere groenbemester heeft zijn eigen eigenschappen
Kuenen wijst naar het demoveld met verschillende groenbemesters van DSV zaden. Iedere groenbemester heeft zijn eigen eigenschappen: gewenste zaaimoment, beworteling, stikstofnalevering, sturen van het bodemleven, diversiteit in de grond, et cetera. “Er is helaas geen vuistregel waarmee we kunnen zeggen: heb je deze voorteelt, dan kies je voor deze groenbemester en op deze datum werk je hem onder. Zo werkt het niet. Dat is afhankelijk van veel verschillende omstandigheden in de bodem, de weersomstandigheden en de soort groenbemester. Maar door te kiezen voor een groenbemester die past bij jouw bedrijfsvoering, en deze zo vroeg mogelijk te zaaien, heb je meer profijt van de groenbemesterteelt.”
en op deze datum werk je hem onder.”
Vlinderbloemigen
In het bijzonder stipt Kuenen vlinderbloemigen aan, de bekende stikstofleveraars onder de groenbemesters. “Dit is een mooi voorbeeld van hoe groenbemesters werken. Rhizobacteriën rond de haarwortels van vlinderbloemigen nemen atmosferische stikstof op uit poriën in de bodem, zetten die om in ammoniak en vervolgens in ammonium, dat wordt opgenomen door de plant. Het is dus niet de groenbemester alleen die stikstof opneemt en bindt. Dat doet de plant samen met het bodemleven. Uiteindelijk wil je zoveel mogelijk uit die samenwerking halen.”
Onderdrukken van plagen
Salesmanager Tako van den Hul borduurt hierop voort. We hebben het namelijk vaak over BCA1- en BCA2- resistente groenbemesters, maar wat betekent dit eigenlijk? “Groenbemesters als bladrammenas en gele mosterd vormen wortelexudaten”, legt hij uit. “Deze stoffen worden uitgescheiden door het wortelstelsel en activeren de cysten van bietencysteaaltjes tot het volgende stadium in hun levenscyclus. Vervolgens vreten de larven zich vol aan de wortels van de groenbemesters, maar planten zich niet voort. Bij chitwoodi gaat dit net iets anders. De larven komen uit, maar doordat ze geen waardplanten vinden, sterven ze af. Tagetes werkt op een hele andere manier. Zuurstofradicalen uit het wortelstelsel doden schadelijke aaltjes direct.”
Op deze manier onderdrukken stoffen uit groenbemesters schadelijke micro-organismen. “In de praktijk zie ik nog vaak dat telers enkel gaan voor resistente bietenrassen, terwijl je met een geschikte groenbemester pas echt bietencysteaaltjes onderdrukt”, laat Van den Hul weten. “Dan wordt het probleem aan twee kanten aangepakt, dus ik zou adviseren om voor beide strategieën te gaan.” Bovendien zorgen groenbemesters voor meer leven in de bodem en voeden het bodemleven buiten het groeiseizoen van de hoofdteelt.
Veredeling
Op de locatie van DSV zaden in Ven-Zelderheide staan verschillende groenbemesters er in volle glorie bij. Tijdens een rondgang worden we op de hoogte gebracht van de kansen van deze groenbemesters, maar ook wat er nog in de pijplijn zit. Zo focust DSV zaden zich sinds een aantal jaren in de veredeling op companion cropping. Welke groenbemesters zijn geschikt als onderzaai in granen, mais en koolzaad? En welke eigenschappen geven we deze mee, zodat de hoofdteelt zoveel mogelijk ondersteund wordt? Wordt vervolgd.
Tekst en beeld: Kim Sjoers
